Điều trị cận thị và lão thị ở tuổi trung niên với phẫu thuật thay thủy tinh thể khúc xạ

17/08/2026

Bước sang tuổi trung niên (đặc biệt từ 50 tuổi trở lên), mắt người cận thị thường xuất hiện thêm lão thị, khiến việc sinh hoạt gặp nhiều bất tiện do phải thay đổi nhiều loại kính. Các phương pháp phẫu thuật xóa cận laser thông thường chủ yếu tác động trên giác mạc để điều chỉnh tật khúc xạ. Tuy nhiên, khi lão thị xuất phát từ sự lão hóa của thủy tinh thể, hiệu quả sẽ có những giới hạn nhất định và không thể ngăn quá trình lão hóa tiếp tục diễn ra. Trong khi đó, phương pháp Phẫu thuật thay thủy tinh thể khúc xạ (RLE) kết hợp đặt thủy tinh thể nhân tạo đa tiêu cự được xem là một trong những lựa chọn điều trị có thể được bác sĩ cân nhắc ở người bệnh khoảng từ 50 tuổi trở lên hoặc khi thủy tinh thể đã bắt đầu lão hóa, sau khi đánh giá toàn diện tình trạng mắt và nhu cầu thị giác.

Lão thị mang tới nhiều phiền phức trong cuộc sống tuổi trung niên  

Cơ chế sinh lý của mắt ở tuổi trung niên và hạn chế của phẫu thuật xóa cận thông thường

Sự suy giảm thị lực ở người trung tuổi có bản chất sinh lý khác biệt so với các tật khúc xạ ở người trẻ tuổi. Theo các chuyên gia nhãn khoa tại Bệnh viện mắt Quốc tế Nhật Bản, hiện tượng này xuất phát từ hai nguyên nhân chính:

  • Sự xơ cứng của thủy tinh thể: Ở người trẻ, thủy tinh thể có độ đàn hồi cao để thay đổi tiêu cự linh hoạt. Theo thời gian, các sợi thủy tinh thể dày lên, mất dần tính mềm dẻo và xơ cứng, làm giảm khả năng hội tụ ánh sáng từ các vật thể ở cự ly gần.
  • Ngoài sự xơ cứng của thủy tinh thể, khả năng điều tiết của mắt cũng giảm dần theo tuổi do hệ thống cơ thể mi và bao thủy tinh thể không còn hoạt động hiệu quả như trước.

Minh họa tầm nhìn của mắt bình thường và mắt lão thị

Ý kiến chuyên môn từ TS.BS Vũ Anh Tuấn – Giám đốc chuyên môn tại Bệnh viện mắt Quốc tế Nhật Bản:

"Các phương pháp mổ cận bằng laser khử độ cận, loạn, viễn dựa trên nguyên lý thay đổi độ cong của bề mặt giác mạc. Đối với người bệnh trên 50 tuổi, nguyên nhân gốc rễ gây lão thị nằm ở sự lão hóa và giảm khả năng điều tiết của thủy tinh thể.”

Vì vậy, các can thiệp trên giác mạc lúc này chỉ giải quyết được các tật khúc xạ như cận thị, loạn thị, viễn thị mà không giải quyết được quá trình lão hóa của thủy tinh thể. Người bệnh sau phẫu thuật laser vẫn có khả năng phải sử dụng kính hỗ trợ khi nhìn gần hoặc cần can thiệp thay thủy tinh thể trong tương lai nếu xuất hiện tình trạng đục thủy tinh thể."

Phương pháp thay thủy tinh thể khúc xạ điều trị cận thị, loạn thị, lão thị tuổi trung niên

Phẫu thuật thay thủy tinh thể khúc xạ (Refractive Lens Exchange - RLE) là giải pháp can thiệp trực tiếp vào thuỷ tinh thể bị lão hóa, nhằm mục đích hỗ trợ nhìn ở nhiều khoảng cách cho người bệnh.

Cơ chế thực hiện

Bác sĩ phẫu thuật sử dụng năng lượng sóng siêu âm để phân tách và hút phần thủy tinh thể tự nhiên đã bị xơ cứng ra ngoài qua một đường mổ nhỏ trên giác mạc. Tiếp theo, một thủy tinh thể nhân tạo đa tiêu cự có thông số phù hợp sẽ được đặt vào bao thuỷ tinh thể để thay thế cấu trúc cũ.

Video mô phỏng phẫu thuật thay thuỷ tinh thể nhân tạo. 

Ưu điểm và hiệu quả điều trị

  • Hỗ trợ thị lực đa khoảng cách: Thủy tinh thể đa tiêu cự được thiết kế để phân bổ ánh sáng đến các tiêu điểm khác nhau, giúp cải thiện tầm nhìn ở các khoảng cách xa, trung bình và gần, giảm đáng kể mức độ phụ thuộc vào kính.
  • Tính ổn định cao: Chất liệu của thủy tinh thể nhân tạo có độ bền sinh học cao, không bị thay đổi đặc tính hình học hay công suất khúc xạ theo thời gian.
  • Không còn nguy cơ đục thủy tinh thể tự nhiên trên thủy tinh thể đã được thay thế: Do thủy tinh thể tự nhiên đã được thay thế, người bệnh sẽ không gặp phải tình trạngđục thủy tinh thể khi tuổi tác cao hơn.
  • Thời gian can thiệp ngắn: Quy trình phẫu thuật thông thường kéo dài từ 7 đến 15 phút cho mỗi mắt, sử dụng phương pháp vô cảm bằng thuốc tê nhỏ giọt tại chỗ để giảm thiểu xâm lấn và cảm giác khó chịu.

Các hạn chế và rủi ro cần lưu ý

  • Cần thời gian để mắt và não bộ thích nghi

Sau phẫu thuật, thủy tinh thể tự nhiên của mắt được thay bằng thủy tinh thể nhân tạo đa tiêu cự. Trong thời gian đầu, não bộ cần học cách xử lý hình ảnh từ thủy tinh thể mới để nhìn rõ ở nhiều khoảng cách. Phần lớn người bệnh thích nghi sau vài tuần đến vài tháng, tuy nhiên thời gian này có thể khác nhau ở mỗi người.

  • Có thể xuất hiện hiện tượng lóa hoặc quầng sáng trong giai đoạn đầu

Một số người bệnh có thể thấy lóa sáng hoặc xuất hiện quầng sáng quanh đèn, đặc biệt khi lái xe hoặc nhìn nguồn sáng vào ban đêm. Đây là hiện tượng có thể gặp trong thời gian đầu sau phẫu thuật và thường giảm dần khi mắt và não bộ đã thích nghi với thủy tinh thể mới.

  • Đây vẫn là một phẫu thuật nội nhãn

Mặc dù tỷ lệ biến chứng hiện nay rất thấp nhờ kỹ thuật phẫu thuật hiện đại và quy trình kiểm soát nghiêm ngặt, thay thủy tinh thể vẫn là một phẫu thuật thực hiện bên trong mắt. Vì vậy, người bệnh cần được thăm khám kỹ trước mổ và tuân thủ hướng dẫn chăm sóc, tái khám sau phẫu thuật để đảm bảo an toàn.

 

Bác sĩ thực hiện phẫu thuật thay thủy tinh thể bằng công nghệ LaserFemtosecond tiên tiến tại Bệnh viện mắt Quốc tế Nhật Bản.

So sánh hai phương pháp điều trị lão thị: Phương pháp Presbyond và Phẫu thuật thay thủy tinh thể khúc xạ

Bảng dưới đây cung cấp thông tin so sánh giữa hai giải pháp phẫu thuật lão thị phổ biến nhất hiện nay:

Tiêu chí

Phương pháp Presbyond (Laser hỗ trợ lão thị)

Phẫu thuật thay thủy tinh thể khúc xạ (RLE)

Cơ chế tác động

Sử dụng laser Excimer điều chỉnh giác mạc theo nguyên lý Laser Blended Vision, mở rộng độ sâu trường ảnh và tạo sự phối hợp thị giác giữa hai mắt nhằm hỗ trợ nhìn ở nhiều khoảng cách.

Loại bỏ thủy tinh thể tự nhiên đã bị thoái hoá và thay thế bằng thủy tinh thể nhân tạo đa tiêu cự.

Chỉ định độ tuổi

Thường cân nhắc ở người còn thủy tinh thể trong, chưa có dấu hiệu đục do lão hoá.

Phù hợp cho người từ 50 tuổi trở lên, hoặc trường hợp lão thị ở tuổi trung niên có thủy tinh thể bắt đầu thoái hóa.

Tính bền vững

Có giới hạn theo thời gian: Hiệu quả nhìn gần có thể giảm dần theo quá trình lão hóa tự nhiên của thủy tinh thể.

Hỗ trợ lâu dài: Thủy tinh thể nhân tạo duy trì cố định công suất khúc xạ, không còn nguy cơ xuất hiện đục trên thủy tinh thể tự nhiên đã được thay thế.

Chi phí tham khảo

Khoảng 24.500.000đ – 45.000.000đ / cả 2 mắt (Tùy thuộc vào công nghệ lựa chọn).

Khoảng 25.000.000đ – 76.000.000đ / mỗi mắt (Tùy thuộc vào loại thủy tinh thể và phương pháp lựa chọn).

 

Phẫu thuật thay thủy tinh thể có mức đầu tư ban đầu cao hơn so vớiphương pháp Presbyond. Tuy nhiên, xét về mặt dài hạn đối với bệnh nhân trên 50 tuổi, đây là giải pháp can thiệp một lần, giải quyết đồng thời nguy cơ mắc bệnh đục thủy tinh thể do tuổi tác, hạn chế việc phải thực hiện thêm các phẫu thuật bổ sung sau này.

Địa chỉ phẫu thuật thay thủy tinh thể điều trị cận thị, loạn thị, lão thị cho người trung niên

Được đầu tư và quản lý 100% bởi Tập đoàn Paris Miki Holdings, Bệnh viện mắt Quốc tế Nhật Bản cung cấp dịch vụ khám và điều trị đục thủy tinh thể cũng như thay thủy tinh thể khúc xạ theo tiêu chuẩn y tế Nhật Bản:

  • Phẫu thuật viên đầu ngành: TS.BS Vũ Anh Tuấn - Giám đốc chuyên môn tại bệnh viện với gần 30 năm kinh nghiệm và thực hiện thành công hơn 50.000 ca phẫu thuật thủy tinh thể.
  • Quy trình chặt chẽ: Các bước khảo sát chuyên sâu lên tới 14 bước nghiêm ngặt giúp tính toán chính xác công suất thủy tinh thể nhân tạo.
  • Giải pháp đa dạng: Cung cấp nhiều lựa chọn thủy tinh thể nhân tạo đơn tiêu hoặc đa tiêu cự phù hợp với nhu cầu thị giác riêng biệt của từng cá nhân.
  • Vật tư y tế chất lượng cao: Thuốc và dung dịch sử dụng trong phẫu thuật không chứa chất bảo quản, được nhập khẩu chính hãng từ các thương hiệu uy tín nước ngoài như dịch nhầy IVISC (Carl Zeiss - Đức), Duo VISC (Alcon - Mỹ), dịch truyền BSS (Alcon - Mỹ).
  • Dịch vụ chăm sóc toàn diện: Thủ tục nhanh chóng, có điều dưỡng riêng đồng hành trong toàn bộ quá trình thăm khám và phẫu thuật, giúp người bệnh có thể an tâm điều trị kể cả khi đi một mình.

Bệnh viện mắt Quốc tế Nhật Bản sở hữu các thiết bị thăm khám tiên tiến giúp đánh giá chuyên sâu tình trạng mắt người bệnh.

Câu hỏi thường gặp về phẫu thuật thay thủy tinh thể khúc xạ 

1. Sau khi thay thủy tinh thể nhân tạo, độ cận thị hoặc lão thị có xuất hiện trở lại không?

Thủy tinh thể nhân tạo không bị lão hóa hay thay đổi công suất theo thời gian. Tuy nhiên, thị lực về sau vẫn có thể bị ảnh hưởng bởi các bệnh lý mắt khác như bệnh võng mạc, đục bao sau hoặc những thay đổi của giác mạc. Người bệnh vẫn cần khám mắt định kỳ theo hướng dẫn của bác sĩ.

2. Thời gian phục hồi chức năng sinh hoạt sau phẫu thuật là bao lâu?

Thị lực của người bệnh thường ghi nhận sự cải thiện rõ rệt vào ngày kế tiếp sau phẫu thuật. Trong vòng 1 đến 2 tuần đầu, cần tuân thủ các nguyên tắc bảo vệ mắt như đeo kính bảo hộ, tránh để nước hoặc hóa chất lọt vào mắt, và hạn chế các hoạt động gắng sức. 

(Xem thêm chi tiết tại bài viết:Những điều nên và không nên làm sau khi phẫu thuật thay thủy tinh thể).

3. Đã mổ cận rồi còn có thể phẫu thuật thay thủy tinh thể khúc xạ được không?

Người bệnh đã từng thực hiện phẫu thuật mổ cận bằng laser vẫn có thể tiến hành phẫu thuật thay thủy tinh thể khúc xạ khi bước vào tuổi trung niên. Tuy nhiên, việc tính toán công suất thủy tinh thể nhân tạo ở những mắt đã can thiệp laser giác mạc sẽ phức tạp hơn thông thường. Tại Bệnh viện mắt Quốc tế Nhật Bản, các bác sĩ sẽ tiến hành thăm khám chuyên sâu với các thiết bị hiện đại trước khi lựa chọn công suất kính phù hợp.